Derde Dinsdag Milieucafe

De Derde Dinsdag, het milieucafé van Den Haag

De volgende Derde Dinsdag is 21 februari Tijd en plaats: van 17.00 tot 18.30 uur in Het Atrium, Spui 70, direct rechts van de ingang. Entree gratis.
Verslag 17 januari 2006 klik hier voor de column van Julius Pasgeld Naar een beter milieu voor de Wereldstad aan zee Kort voor de gemeenteraadsverkiezingen publiceerde het college van B&W een Milieubeleidsplan voor de periode tot 2010. Voor wethouder Ries Smits van Duurzaamheid een kwestie van service aan het nieuwe college, dat ergens na maart aantreedt. Voor zo’n nieuw college is het uitermate prettig als er een richtinggevend stuk voorligt, weet hij. En meer dan een plan op hoofdlijnen is het niet. Na 7 maart moet de verdieping worden aangebracht. Het is geen kwestie van ‘over het graf heen regeren’, nog los van het feit dat Smits best terug wil keren op zijn post.
Terwijl voor PvdA-raadslid Koen Baart dit stuk niet vóór de verkiezingen vastgesteld had hoeven worden, maakt lijsttrekker Joris Wijsmuller van de Haagse Stadspartij (HSP) bezwaar tegen Smits’ motivatie. De enige goede reden die hij ziet om met een milieubeleidsplan te komen is om de leefbaarheid aan te pakken, die verslechtert door de groei(ambities). En kom dan ook met een stevig plan, niet met zoiets defensiefs als dit, adviseert hij. Stel grenzen aan de groei.
Koen Baart en Wijsmuller zijn het volledig met elkaar eens dat er de afgelopen vier jaar te weinig gedaan is. “De situatie op de Veerkades is al heel lang ontoelaatbaar”, aldus Baart. Verkeer moet meer uit de stad geweerd worden, bijvoorbeeld door de aanleg van transferia. Een parkeergarage onder het Voorhout trekt alleen maar méér verkeer aan, dus dat moeten we zeker níet doen.”
	Niet verwonderlijk is Smits het met deze analyse in het geheel niet eens. “We hebben goed gescoord met de plaatsing van zonnepanelen, met milieu-educatie, met de ontkoppeling van hemelwater. Het gemeentelijk apparaat is nu CO2-neutraal. De luchtkwaliteit is veel beter dan in de jaren ’90. En we hebben veel gedaan om het openbaar vervoer te stimuleren.”
Ook Frans van der Steen van het Haags Milieucentrum (HMC) vindt dat er de afgelopen vier jaar belangrijke kansen zijn gemist, bijvoorbeeld op het gebied van de luchtkwaliteit en de verkeersdruk. “De evaluatie van het beleid over de afgelopen vier jaar beslaat maar tweeëenhalf blaadje.” Maar in het nieuwe plan heeft Van der Steen vérgaande ambities ontdekt, waar het HMC de gemeente aan zal houden. Dat integraal beleid nu als een kernpunt wordt gezien, heeft zijn instemming. En Deetman heeft voor het eerst in zijn nieuwjaarstoespraak de term ‘duurzaamheid’ laten vallen. Het komt nu aan op lef, omdat de ideeën goed zijn maar de praktijk weerbarstig is. De gemeente kan het openbaar vervoer dan wel stimuleren (volgens Wijsmuller overigens zonder resultaat), maar je moet tegelijkertijd ontmoedigen dat mensen de auto pakken, aldus Van der Steen.
“Niemand in het college heeft gezegd dat we de auto niet mogen aanpakken”, verklapt Smits, die hoog opgeeft van het beleid van zijn collega Bruins. Voor Van der Steen gaat het echter allemaal te langzaam. Tekenend is dat in het Milieubeleidsplan de ‘modal shift’ (het omslagpunt waarop mensen kiezen voor een ander vervoermiddel) niet voorkomt. En dat terwijl de huidige verhoudingen omgekeerd zouden moeten worden. Niet langer 65% auto en de overige 35% openbaar vervoer en fiets, maar 65% openbaar en fiets en de rest auto. “Daarvoor is nú in de raad geen meerderheid te vinden”, merkt Baart op.
De naam van Bruno Bruins is al even gevallen. Presentator Stef de Niet herinnert er fijntjes aan dat de verkeerswethouder een paar jaar geleden in dit milieucafé beloofde dat tijdens zijn wethouderschap het Lange Voorhout vrij zou zijn van geparkeerde auto’s. “Daar heeft hij dan nog twee maanden de tijd voor”, grapt Smits, die overigens wel weet waarom dit zo moeilijk ligt. Hetzelfde probleem speelt bij zijn ideaal om de Noordwal weer open te graven en de gracht daar in ere te herstellen. Het valt echter niet mee om de Rijksoverheid en particuliere eigenaren te bewegen om hun garages ook voor buitenstaanders open te stellen.
	Koen Baart vindt het belachelijk dat er op straat zoveel auto’s geparkeerd staan terwijl in de omgeving garages deels leegstaan. “Mensen die buiten Den Haag wonen en op het Lange Voorhout werken moeten gewoon met de trein komen”, is zijn overtuiging. “Bruins laat ons al twee jaar wachten op de beloofde Parkeerbalans”, vult Wijsmuller aan. “Die durft hij de gemeenteraad niet te geven, uit angst mensen die zich druk maken om de luchtkwaliteit in de kaart te spelen. Voor de HSP is het duidelijk: die parkeergarage op de Veerkade moet gewoon weg. Mensen die van buiten de stad komen moeten hun auto maar in een transferium parkeren.”
Smits is niet pessimistisch gestemd over het effect van maatregelen. Hij woont zelf in het door pollers afsluitbare gebied. Tegen die pollers bestond aanvankelijk veel weerstand, maar nu werkt het goed. De bevoorrading houdt rekening met de venstertijden. “We bereiken heus wel wat”, aldus de wethouder.
Daar is de heer Heering, arts en als bezoeker aanwezig, het volstrekt niet mee eens. Het gevoel van urgentie ontbreekt, is zijn stellige indruk. De luchtproblematiek, waaraan veel mensen overlijden, wordt niet serieus genomen. Smits bestrijdt dit met klem, onder verwijzing naar de hoeveelheden geld die hij dankzij lobby-activiteiten weet binnen te halen om de fijnstofproblemen aan te pakken. “Voor 1 februari gaat er weer een claim richting de rijksoverheid de deur uit”, meldt de wethouder.
In reactie op de column van Julius Pasgeld wil Smits nog wel even kwijt dat een heel team – waaronder ook mensen die hiervoor speciaal aangenomen zijn – momenteel bezig is de milieuconsequenties van de Structuurvisie 2020 te bestuderen. De duurzaamheidsparagraaf zal op alle onderdelen worden losgelaten.
	Vanuit de zaal benadrukt mevrouw Van Beuzekom het belang van bomen en straatgroen in de strijd tegen het fijnstof, wat voor Van der Steen aanleiding is om Smits te vragen waarom er eigenlijk zo weinig over groen in het Milieubeleidsplan staat. De wethouder wil er geen misverstand over laten bestaan dat groen voor de luchtkwaliteit van ontzettend groot belang is en dat daarin zal ook zeker geïnvesteerd wordt. Zo participeert Den Haag in het Groenfonds Midden-Delfland en in de Stuurgroep Nieuwe Driemanspolder, die een groen-recreatief-waterbergend karakter krijgt.
	Een ander belangrijk milieuprobleem is afval. De AVR is verkocht aan particuliere investeerders, heeft Hans Pars vernomen. “Is dat geen reden tot zorg?” Evenals Smits vindt Koen Baart dat de keuze voor de AVR de juiste was toen besloten werd de vuilverbranding uit de stad weg te halen, maar hij vraagt zich af of Den Haag wel weer met de AVR in zee moet gaan als het huidige contract verlopen is.
“In elk geval niet om GFT te verbranden”, vindt Van der Steen. ‘Groenafval moet gecomposteerd worden, en de keuze van de gemeente om de gescheiden inzameling in een groot deel van de stad stop te zetten is een slechte. Slecht voor het milieu en slecht voor de portemonnee, want de gemeente legt er jaarlijks vier miljoen op toe omdat verbranden duurder is dan composteren. Burgers moeten veel meer gestimuleerd worden om hun groenafval apart te houden.”
*Peter Creemers* van BOOG, als bezoeker aanwezig, ziet daartoe wel mogelijkheden. Maar dan niet door middel van foldertjes, die nauwelijks gelezen worden, maar door mensen daar persoonlijk op aan te spreken. Dat hoeft de gemeente of het HMC niet zelf te doen, dat kun je doen via sportclubs, migrantenorganisaties en ga zo maar door. In een informele sfeer heeft zoiets veel meer effect.
De heer *Hielema*, eveneens in de zaal aanwezig, beaamt dat verbranden van GFT een zeer laagwaardig gebruik is, ook al haal je er dan ook wat energie uit. “Het scoort als laagste op de zogeheten Ladder van Lansink.” Hielema – in het verleden vier jaar lang bij de AVR verantwoordelijk voor de rookgasreinigingsinstallatie – bevestigt dat de geruchten die circuleerden over het doelbewust verbranden van apart ingezameld GFT, op waarheid berust hebben. “De AVR voegde bewust GFT aan het afval toe om te voorkomen dat de temperatuur van de ketels te hoog zou oplopen.”
De beste optie voor Den Haag zou volgens Hielema zijn om GFT en biomassa om te zetten in een synthesegas. Hij biedt aan de gemeente daarover belangeloos te adviseren, wat met applaus wordt begroet. Smits beaamt dat GFT-inzameling een belangrijk issue is en ziet wel mogelijkheden om de burger meer bewust te maken van het belang ervan – en van het milieu in brede zin. “En vergeet daarbij de jeugd en de allochtonen niet”, drukt Wijsmuller hem op het hart.

Julius Pasgeld: Vier voor milieubeleid Toen ik nog op school zat was het gebruikelijk, dat je je cijfer pas kreeg nádat je een repetitie had gemaakt. Een 1 was zeer slecht, 2 was slecht, 3 was zeer onvoldoende, 4 was onvoldoende, 5 was bijna voldoende, 6 was voldoende, 7 was ruim voldoende, 8 was goed, 9 was zeer goed en 10 was uitmuntend. Thans komt de gemeente Den Haag met een rapportage over het milieubeleid met als titel: ‘Tien voor milieu’. ‘Tien’ is uitmuntend weet u nog wel. Er wordt dus gesuggereerd dat Den Haag het in de afgelopen vier jaar ‘uitmuntend’ heeft gedaan.
Nou weet ik heus wel dat een slim reclamebureau de titel ‘Tien voor milieu’ alleen maar heeft bedacht om te suggeren dat Den Haag het uitstekend doet. Een als dan iemand zegt: ‘Nou, zó uitstekend was het de afgelopen jaren toch óók weer niet, kijk maar eens naar dat kaartje van Europa met die knalrode wolk met die gifgroene randen juist boven Den Haag’, dan zullen die jongens die dat rapport hebben geschreven heel slim antwoorden met: ‘Nee zeg. We bedoelen helemaal niet uitstekend. Het betreft slechts tien ambities die Den Haag heeft om in de komende vier jaar het milieu te beschermen.’ Slimme reclamebureau’s krijgen handenvol geld om zoiets te verzinnen. ‘Tien voor milieu. Contourennota voor milieubeleid 2006-2010’. En wat staat er in die nota? Ik citeer: Eén: ‘Den Haag is op de goede weg. Maar ontwikkelingen op milieugebied maken een nieuwe prioriteitenstelling van belang’. Mooie woorden, dames en heren. Die ik graag even voor u vertaal in gewone, grotemensentaal: eigenlijk staat er: ‘Als we nog langer het belang van een schoner milieu ontkennen, dan stikken we straks niet alleen de moord bij de Veerkades maar in heel Den Haag.’ Twee: ‘Met de contourennota 2006 tot 2010 wordt naast de structuurvisie 2020 een visie neergelegd op de ontwikkeling van een duurzame wereldstad aan zee.’ Ja hoor. Daar heb je hem weer. De wereldstad aan zee. Als het ambtenaren en reclamebureaus even te kort schiet aan mooie woorden is daar gelukkig altijd nog de wereldstad aan zee. Maar belangrijker is wat er werkelijk staat: ‘De contourennota milieu 2010 naast de structuurvisie 2020’. Op het stadhuis strekt het denken over de uitbreiding en de bebouwing van de stad zich kennelijk uit tot 2020. Terwijl het denken over het milieu niet verder gaat dan 2010. Dat geeft te denken. Want het zou op z’n minst andersom moeten zijn: eerst het milieu, dan de structuur. Drie: ‘De vorige periode van 2001 tot 2005 is tekort gebleken om de toen geformuleerde ambities op het gebied van milieu allemaal te verwezenlijken.’ Mooi is dat. Geef de periode maar de schuld. Den Haag heeft zich vanaf 2001 uit de naad gewerkt om het milieu te verbeteren. Aan Den Haag lag het dus niet. Nee. Het lag aan de periode 2001 tot 2005. Die was tekort. Niks aan te doen. Vier: ‘Speerpunten uit de periode van 2001 tot 2006 hebben aan actualiteit gewonnen’. Wálgelijke taal, dames en heren. Als we nou eens beginnen dit soort taal uit te bannen. Het milieu zou er mee gediend zijn. ‘Speerpunten hebben aan actualiteit gewonnen!’. Bah! Jakkes! Wat een verontreiniging. Zeg dan gelijk: ‘We hebben het er mooi bij laten zitten. We hebben de zaak voor ons uitgeschoven en daarmee is het allemaal nog erger geworden dan het al was. We hebben vooralsnog alleen maar behoefte aan mooie woorden, aan de ontwikkeling van een visie en aan een heleboel papier om ons beleid te verwoorden. En eigenlijk ervaren we de strenge Europese maatregelen op het gebied van milieu alleen maar als een rem op de groei van onze stad. Zeg dat dan gewoon. Als je een vent bent. O kijk. Nou vergis ik me. Het staat er toch: ’Europese ontwikkelingen op milieugebied zijn een remmende factor op de ontwikkelingen van Den Haag.’ Nou, hier wil ik het bij laten. Vier kritische aantekeningen bij het milieubeleid van Den Haag. Een vier voor Den Haag. En ik suggereer niks. Ik bedoel echt een onvoldoende.

Bel voor informatie over de volgende Derde Dinsdag:
(070) 30 50 286

Agenda


	Branding

Neem een gratis abonnement op Branding, hét Haagse tijdschrift voor natuur en milieu, of klik hier voor de elektronische versie.