foto's: Sandra Kamphuis

De Leeuw legt in een notendop de trias energetica uit: kijk eerst of en hoe je energie kan besparen; kijk daarna hoe je duurzame energie kan toepassen; kijk voor de rest hoe je fossiele brandstoffen, zolang dat nog nodig is, zo efficiënt mogelijk kunt inzetten. De Leeuw verwacht dat er over 5 à 10 jaar nieuwe technieken zullen zijn waarmee nieuwbouwwoningen volledig onafhankelijk kunnen zijn van fossiele brandstoffen, maar vanmiddag staat de vraag centraal: hoe zorgen we ervoor dat bestaande en nieuw te bouwen gebouwen zo energiezuinig mogelijk kunnen worden?

 

Ook Eneco probeert mensen over te halen zuinig met energie om te gaan, vertelt Hans Kursten, en duurzame energie te stimuleren. Maar de belangstelling is niet groot. Minder dan een kwart van zijn klanten is geïnteresseerd. Veel mensen schrikken terug voor maatregelen met een terugverdientijd van tien jaar, want veel mensen verhuizen al na een jaar of zeven. Het is maar de vraag of de koper van je huis geld overheeft voor je zonnepanelen. En ook een rol speelt dat er een soort ‘natuurlijk moment’ moet zijn voor grote ingrepen. Je installeert pas een zonneboiler als je toch al je dak moet vervangen.

Hoornstra pleit voor een fonds waaruit energiemaatregelen in huurwoningen gefinancierd kunnen worden. Veel maatregelen die hij neemt beginnen na een jaar of drie geld op te leveren. Als de winst die na die drie jaar ontstaat naar voren gehaald kan worden, kan daarvan de noodzakelijke huurverhoging worden betaald.

Tot slot Eneco-man Hans Kursten nog een keer, nu vanuit de zaal. Hij merkt op dat er maatregelen in fiscale sfeer mogelijk zijn, via de onroerendezaakbelasting. Waarop Lazeroms antwoordt dat Delft dit aan het uitzoeken is, maar dat het volgens zijn informatie niet kan zonder wetswijziging.

Het volgende milieucafé wordt gehouden op dinsdag 17 maart, zelfde tijd, zelfde plaats.

Julius Pasgeld: Zure regen

Veertig jaar geleden. Ik herinner het me nog. Alom werden de bossen aangetast door zure regen. Ook ’s zomers geen blaadjes meer aan de bomen. En ’s winters zelfs geen dennennaalden. Ik ben nog wezen kijken in het Tatra-gebergte. Want daar was het het ergst. Jezus mina. Op tientallen vierkante kilometers slechts dorre takken. Geen spoortje groen. Ja. Op de grond. Hier en daar nog een plekje mos. Wat een narigheid. En zo zou het dus binnenkort ook in Nederland zijn. Waar toch al zo weinig bos was.

Het is nu veertig jaar verder. Van zure regen hoor je niet meer en als je nu in februari goed kijkt zie je de nieuwe blaadjes al zitten. Niks geen zure regen.

Maar wat nu weer? Het broeikaseffect!
Mijn zoon moest er, als examenwerkstuk op school, een verhandeling over houden. Ter voorbereiding toog hij naar het Haags Milieucentrum. Waar de directeur zo vriendelijk was hem een en ander over het broeikaseffect te vertellen. Na afloop kreeg hij een boek mee. Dat heette ‘Zes graden’ en gaat over de gevolgen van de opwarming van de aarde bij 1, 2, 3, 4, 5 en 6 graden.
En wat blijkt: al bij 1 graad Celsius teisteren extreme droogtes de graanschuur Amerika en verschijnen tropische orkanen in de Middellandse Zee. Voorbij 2 graden is de opwarming onomkeerbaar en kunnen we nooit meer terug. Bij drie graden verbrandt het hele Amazonegebied. Daarna barst er methaan uit de Siberische permafrost en uit de diepste oceanen naar boven. De zeespiegel stijgt vijftig meter. En bij zes graden betreden we de hel.
Op dit moment zitten we op een opwarming van 0,75 graad en als we alles zouden doen wat we kunnen om verdere opwarming tegen te houden wordt dat door onze thermische traagheid vanzelf en onafwendbaar al drie graden.

Als je het leest lopen de rillingen je over de rug. Tjonge, jonge, denk je dan. Wat een narigheid staat ons te wachten. En maar al te graag denk je dat het bangmakerij is. Dat het weer net zo’n zure-regenverhaal is als veertig jaar geleden.
En dat moet haast wel. Want over de hele wereld tiert de geldzucht, het egoïsme en de daarmee gepaard gaande energieverslindende industrialisatie en het schandelijke consumentisme als nooit tevoren. Terwijl de enorme geldelijke belangen van een kleine elite de opwarming van onze aardkloot alleen maar verhaasten. En als het allemaal echt zo erg was? Dan zouden ze daar toch wel eens mee ophouden?

Dus kan ik de ernst van de situatie nog steeds niet goed inzien. En zeker niet als ik de maatregelen bezie, die men in onze directe omgeving aan het nemen is. Superklimaatstraatfeesten om een superklimaatstraataward uit te reiken aan de superklimaatstraat die zich het meest heeft ingespannen voor superklimaatregelen.
Klimaatregelen? Leuk woord trouwens. Een samentrekking van klimaat en maatregelen. Onthouden voor een actie. Welke klimaatregelen? Ik noem er een paar:
Wethouder Streng van Middelburg, wethouder Van Boxtel van Goirle en wethouder Linnenkamp van Zaanstad fietsen naar hun werk. Ambtenaar Marco Bakker uit Terneuzen laat op zijn kantoor geen licht meer branden in ruimtes waar hij niet moet zijn. Rob van Huis uit Schiedam heeft zelf laatst helemaal in z’n eentje z’n hele zolder geïsoleerd. En al die dappere mensen dragen bij aan een uitgelezen kans om de straat waarin ze wonen tot winnende super-de-superklimaatstraat uit te laten roepen. Waarmee een feestbudget van maar liefst 500 euro te winnen valt.

Er is meer dat op de lachspieren werkt:
- Ook met waterbesparende toiletten krijg je punten.
- In Den Haag wordt een snuffel-award uitgereikt aan de Kakelhof door de stichting Konijnenbelangen. Dat is om kinderen beter met het milieu te leren omgaan.
- Op de Christelijke basisschool Leyenburg in de Edamstraat zingen 500 leerlingen het Warme-truienlied!
- Tien schoolkinderen mogen de zonnepanelen op het dak van het Haagse stadhuis bekijken.

Dames en heren. Met een zekere schroom leg ik u het volgende voor:
Het is natuurlijk een van de twee.
Òf dat broeikaseffect is, net als die zure regen, een kletspraatje. Een truukje om een weerspannige bevolking angstig te maken en onder de duim te houden.

Òf het is allemaal echt waar wat er in dat boek staat dat mijn zoon kreeg van de directeur van het Haagse Milieucentrum.
En ja, dan zullen de kikkers in Queensland binnenkort aan de kook raken. Dan verzuipt heel New York binnen afzienbare tijd. Dan glijden we af naar burgeroorlogen en rassengeweld. Miljarden mensen zullen een afgrijselijke dood tegemoet gaan. Muren van water zullen zich bij de kustlijnen tot ontstellende hoogtes verheffen.
Als het allemaal ècht zo ernstig is, dan mogen we alleen nog maar hopen op een dictatuur. Een buitengewoon strenge dictatuur die ons krasse maatregelen en strikte beperkingen oplegt. Opdat wij allen, dus ook de mondiale elite, de aarde redden met het offer van een tot nog toe ongekend sober leven.

Maar met al die warme-truienliedjes, die fietsende wethouders en die snuffelawards kan ik er maar niet van overtuigd raken dat het ernst is.